ResourcesΥλικό

The Self-Care & Grounding ToolkitΤο Self-Care & Grounding Toolkit

Twelve practical tools for youth workers, workshop leaders and educators — plus a full facilitator guide. Free to download, print and use. No sign-up required.Δώδεκα πρακτικά εργαλεία για youth workers, εμψυχωτές και εκπαιδευτικούς — μαζί με πλήρη οδηγό εμψύχωσης. Ελεύθερα για λήψη, εκτύπωση και χρήση. Χωρίς εγγραφή.

DownloadsΑρχεία

Everything in the toolkitΌλο το υλικό

PDF

Facilitator Guide: Self-Care & Grounding ToolkitΟδηγός Εμψυχωτή: Self-Care & Grounding Toolkit

How to facilitate all 12 tools — purpose, step-by-step instructions and session recipes for group work, 1-to-1 support and personal use.Πώς εμψυχώνονται και τα 12 εργαλεία — σκοπός, βήμα-προς-βήμα οδηγίες και έτοιμοι συνδυασμοί για ομαδική δουλειά, ατομική υποστήριξη και προσωπική χρήση.

Download PDFΛήψη PDF
PDF

Recommended Tools for the Self-Care KitΠροτεινόμενα Εργαλεία για το Self-Care Kit

The full list of the 12 tools with the content of each one — the reference sheet participants build their physical kit from.Η πλήρης λίστα των 12 εργαλείων με το περιεχόμενο του καθενός — το φύλλο αναφοράς από το οποίο οι συμμετέχοντες συγκροτούν το φυσικό τους kit.

Download PDFΛήψη PDF
PDF

Chair Yoga & Grounding TechniquesChair Yoga & Τεχνικές Γείωσης

Three seated and standing sequences you can run anywhere — no mat, no changing room, no equipment.Τρεις ακολουθίες σε καθιστή και όρθια θέση, εφαρμόσιμες παντού — χωρίς στρώμα, χωρίς αποδυτήρια, χωρίς εξοπλισμό.

Download PDFΛήψη PDF  ·  Word (.docx) ↓
PDF

Printable pocket cardsΕκτυπώσιμες κάρτες τσέπης

Four ready-to-print cards: 4–7–8 Breathing, the Pause Button, Boundary Scripts and the NLP Reframing Tool. Print, cut, hand out.Τέσσερις έτοιμες κάρτες: Αναπνοή 4–7–8, Pause Button, Φράσεις Ορίων και Εργαλείο Αναπλαισίωσης NLP. Εκτυπώστε, κόψτε, μοιράστε.

Download PDFΛήψη PDF

These materials were produced by the participants and trainers of Mind the Gap. You may reproduce them freely for non-commercial educational purposes, with attribution to the project and the Erasmus+ programme. Το υλικό παρήχθη από τους συμμετέχοντες και τους εκπαιδευτές του Mind the Gap. Μπορείτε να το αναπαραγάγετε ελεύθερα για μη εμπορικούς εκπαιδευτικούς σκοπούς, με αναφορά στο έργο και στο πρόγραμμα Erasmus+.

The 12 toolsΤα 12 εργαλεία

Read the whole toolkit hereΔιαβάστε όλο το toolkit εδώ

Five categories: emotional regulation, cognitive clarity, physical reset, boundaries and energy, joy and connection. Each entry gives the tool, what it is for, and how to facilitate it.Πέντε κατηγορίες: συναισθηματική ρύθμιση, νοητική διαύγεια, σωματική επαναφορά, όρια και ενέργεια, χαρά και σύνδεση. Κάθε καταχώριση δίνει το εργαλείο, σε τι χρησιμεύει και πώς εμψυχώνεται.

1 · Emotional regulation tools1 · Εργαλεία συναισθηματικής ρύθμισης

Tool 1 — 4–7–8 Breathing CardΕργαλείο 1 — Κάρτα Αναπνοής 4–7–8

For anxiety, stress spikes and emotional overload. Down-regulates the nervous system fast.Για άγχος, κορυφώσεις έντασης και συναισθηματική υπερφόρτωση. Ρυθμίζει γρήγορα το νευρικό σύστημα.

  • Inhale quietly through the nose for 4 secondsΕισπνοή ήρεμα από τη μύτη για 4 δευτερόλεπτα
  • Hold the breath gently for 7 secondsΚράτημα της αναπνοής απαλά για 7 δευτερόλεπτα
  • Exhale through the mouth for 8 secondsΕκπνοή από το στόμα για 8 δευτερόλεπτα
  • Facilitation: hand out the card and lead 3–4 cycles together. Sit comfortably, shoulders relaxed, gaze lowered.Εμψύχωση: μοιράστε την κάρτα και καθοδηγήστε 3–4 κύκλους μαζί. Άνετη καθιστή θέση, χαλαροί ώμοι, χαμηλωμένο βλέμμα.

Tool 2 — “Pause Button” technique (NLP)Εργαλείο 2 — Τεχνική «Pause Button» (NLP)

Prevents immediate emotional reactivity during high-stress triggers.Αποτρέπει την άμεση συναισθηματική αντίδραση σε στιγμές έντονης πίεσης.

  • Pause — mentally press an imaginary pause button; freeze the body for a micro-second.Παύση — πατήστε νοερά ένα φανταστικό κουμπί παύσης· ακινητοποιήστε το σώμα για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου.
  • Breathe — one slow, deep belly breath. Notice the physical tension leaving.Αναπνοή — μία αργή, βαθιά κοιλιακή αναπνοή. Παρατηρήστε την ένταση να φεύγει.
  • Choose — select your internal response deliberately, then act.Επιλογή — επιλέξτε συνειδητά την εσωτερική σας απόκριση και μετά δράστε.

Tool 3 — Emotion WheelΕργαλείο 3 — Τροχός Συναισθημάτων

Builds emotional literacy: names the feeling, gauges its intensity, surfaces the need underneath it.Χτίζει συναισθηματικό αλφαβητισμό: ονομάζει το συναίσθημα, μετρά την έντασή του, αναδεικνύει την ανάγκη από κάτω.

  • A colour-coded wheel moving from primary emotions outward to finer distinctions.Τροχός με χρωματική κωδικοποίηση, από τα βασικά συναισθήματα προς πιο λεπτές διακρίσεις.
  • Facilitation: invite participants to locate their current feeling, then ask — “What primary emotion is this, and what need is it pointing toward?”Εμψύχωση: ζητήστε να εντοπίσουν το τωρινό τους συναίσθημα και ρωτήστε — «Ποιο βασικό συναίσθημα είναι αυτό και σε ποια ανάγκη δείχνει;»

2 · Cognitive & mental tools2 · Γνωσιακά & νοητικά εργαλεία

Tool 4 — Thought Dump / Brain Clean-Up SheetΕργαλείο 4 — Thought Dump / Φύλλο Καθαρισμού Σκέψης

Clears mental clutter and separates what you can control from what you cannot.Καθαρίζει τον νοητικό θόρυβο και ξεχωρίζει όσα ελέγχετε από όσα δεν ελέγχετε.

  • What is on my mind?Τι με απασχολεί;
  • What can I control?Τι μπορώ να ελέγξω;
  • What is outside my control?Τι είναι εκτός ελέγχου μου;
  • What is the next small step I can take?Ποιο είναι το επόμενο μικρό βήμα που μπορώ να κάνω;
  • Facilitation: allow 5 minutes of silent writing, then sort into two columns and pick one immediate action.Εμψύχωση: 5 λεπτά σιωπηλής γραφής, ταξινόμηση σε δύο στήλες και επιλογή μίας άμεσης ενέργειας.

Tool 5 — Reframing Tool Card (NLP Reframe)Εργαλείο 5 — Κάρτα Αναπλαισίωσης (NLP Reframe)

Shifts perspective during setbacks and challenges.Αλλάζει οπτική σε στιγμές δυσκολίας και οπισθοδρόμησης.

  • Identify — what is the real problem here?Εντοπισμός — ποιο είναι το πραγματικό πρόβλημα;
  • Shift — what else could this situation mean? What is the hidden lesson?Μετατόπιση — τι άλλο θα μπορούσε να σημαίνει αυτό; Ποιο είναι το κρυμμένο μάθημα;
  • Empower — what strength is needed here, right now?Ενδυνάμωση — ποια δύναμη χρειάζεται εδώ, τώρα;
  • Facilitation: work in pairs, each person bringing one current challenge.Εμψύχωση: σε δυάδες, με μία τρέχουσα δυσκολία ανά άτομο.

Tool 6 — Focus TimerΕργαλείο 6 — Focus Timer

Sustainable productivity without burnout.Βιώσιμη παραγωγικότητα χωρίς εξουθένωση.

  • 20 min work → 5 min reset → 20 min work → 5 min reset20΄ εργασία → 5΄ επαναφορά → 20΄ εργασία → 5΄ επαναφορά
  • Facilitation: insist that the 5-minute reset happens completely away from screens — otherwise it is not a reset.Εμψύχωση: επιμείνετε ότι τα 5 λεπτά επαναφοράς γίνονται εντελώς μακριά από οθόνες — αλλιώς δεν είναι επαναφορά.

3 · Physical & somatic tools3 · Σωματικά εργαλεία

Tool 7 — Micro-Reset Routine (60-second ritual)Εργαλείο 7 — Micro-Reset (τελετουργικό 60 δευτερολέπτων)

Releases physical tension and reconnects mind and body between sessions.Απελευθερώνει σωματική ένταση και επανασυνδέει νου και σώμα ανάμεσα στις συνεδρίες.

  • One deep belly breathΜία βαθιά κοιλιακή αναπνοή
  • A quick full-body shake-outΈνα σύντομο τίναγμα όλου του σώματος
  • Gentle neck and shoulder stretchΑπαλή διάταση αυχένα και ώμων
  • Return attention to the present momentΕπαναφορά της προσοχής στο παρόν

Tool 8 — Chair Yoga & grounding sequenceΕργαλείο 8 — Chair Yoga & ακολουθία γείωσης

Improves spinal mobility, opens posture and centres attention — seated or standing, in ordinary clothes.Βελτιώνει την κινητικότητα της σπονδυλικής στήλης, ανοίγει τη στάση και συγκεντρώνει την προσοχή — καθιστά ή όρθια, με καθημερινά ρούχα.

  • Seated cat-cow / self-hug: inhale, arms wide, chest open; exhale, wrap into a self-hug and round the spine. Repeat 3–5 breath cycles, alternating which arm is on top.Καθιστή cat-cow / αγκαλιά: εισπνοή, χέρια ανοιχτά, ανοιχτό στήθος· εκπνοή, τυλίγουμε τα χέρια σε αγκαλιά και στρογγυλεύουμε τη ράχη. 3–5 κύκλοι αναπνοής, εναλλάσσοντας το πάνω χέρι.
  • Box breathing: inhale 4 seconds, exhale 4 seconds; progress to 6 and 6. Useful before exams and in acute stress.Box breathing: εισπνοή 4 δευτερόλεπτα, εκπνοή 4 δευτερόλεπτα· εξέλιξη σε 6 και 6. Χρήσιμο πριν από εξετάσεις και σε οξύ στρες.
  • Standing grounding: feet hip-width apart, shoulders down, eyes soft or closed; feel full contact with the floor and take three deep belly breaths, releasing tension on each exhale.Όρθια γείωση: πόδια στο άνοιγμα των γοφών, ώμοι χαμηλά, βλέμμα απαλό ή κλειστά μάτια· νιώστε πλήρη επαφή με το έδαφος και πάρτε τρεις βαθιές κοιλιακές αναπνοές, αφήνοντας την ένταση σε κάθε εκπνοή.

Full chair yoga instructions (PDF)Πλήρεις οδηγίες chair yoga (PDF)

Tool 9 — Sensory Grounding KitΕργαλείο 9 — Kit Αισθητηριακής Γείωσης

Physical grounding during sensory or emotional distress — breaks a racing thought loop through one strong sensory input.Σωματική γείωση σε στιγμές αισθητηριακής ή συναισθηματικής φόρτισης — σπάει τον κύκλο των σκέψεων μέσω ενός έντονου αισθητηριακού ερεθίσματος.

  • A rubber band — touch and resistanceΈνα λαστιχάκι — αφή και αντίσταση
  • A small bottle of essential oil — lavender or citrusΈνα μικρό μπουκαλάκι αιθέριο έλαιο — λεβάντα ή εσπεριδοειδή
  • A smooth grounding stone — tactile centringΜια λεία πέτρα γείωσης — απτικό κεντράρισμα
  • Facilitation: instruct participants to focus entirely on one input — smell, touch or resistance — for a full minute.Εμψύχωση: ζητήστε να επικεντρωθούν αποκλειστικά σε ένα ερέθισμα — οσμή, αφή ή αντίσταση — για ένα ολόκληρο λεπτό.

4 · Boundary & energy protection tools4 · Εργαλεία ορίων & προστασίας ενέργειας

Tool 10 — Boundary scripts for difficult situationsΕργαλείο 10 — Φράσεις ορίων για δύσκολες καταστάσεις

Protects professional capacity and time with phrases prepared in advance, so you are not improvising under pressure.Προστατεύει τον επαγγελματικό χρόνο και τις αντοχές με φράσεις ετοιμασμένες εκ των προτέρων, ώστε να μην αυτοσχεδιάζετε υπό πίεση.

  • “I hear you, but I’m not available right now. Let’s talk at ___.”«Σε ακούω, αλλά τώρα δεν είμαι διαθέσιμος/η. Ας μιλήσουμε στις ___.»
  • “I want to support you, but I need a moment to reset first.”«Θέλω να σε στηρίξω, αλλά χρειάζομαι λίγο χρόνο να επανέλθω πρώτα.»
  • “This crosses my working boundary. Let’s explore another solution.”«Αυτό ξεπερνά το επαγγελματικό μου όριο. Ας βρούμε άλλη λύση.»
  • Facilitation: role-play in pairs and say the scripts out loud — reading them silently does not build the reflex.Εμψύχωση: παιχνίδι ρόλων σε δυάδες, με τις φράσεις να λέγονται δυνατά — η σιωπηλή ανάγνωση δεν χτίζει το αντανακλαστικό.

Tool 11 — Energy Leak TrackerΕργαλείο 11 — Energy Leak Tracker

Identifies hidden daily energy drains and the things that genuinely restore you.Εντοπίζει τις κρυφές καθημερινές διαρροές ενέργειας και όσα πραγματικά σας αναπληρώνουν.

  • What drained my energy today?Τι μου στέρησε ενέργεια σήμερα;
  • What restored my energy?Τι μου έδωσε ενέργεια;
  • One action I will take tomorrow to protect my energy.Μία ενέργεια που θα κάνω αύριο για να προστατέψω την ενέργειά μου.
  • Facilitation: use as an end-of-day reflection, ideally for a full working week before drawing conclusions.Εμψύχωση: ως αναστοχασμός στο τέλος της ημέρας, ιδανικά για μια πλήρη εργάσιμη εβδομάδα πριν βγουν συμπεράσματα.

5 · Joy, meaning & connection tools5 · Εργαλεία χαράς, νοήματος & σύνδεσης

Tool 12 — The Joy List & the Daily Connection RitualΕργαλείο 12 — Joy List & Καθημερινό Τελετουργικό Σύνδεσης

Restores emotional reserves and reinforces social connection at the end of a demanding day.Αναπληρώνει τα συναισθηματικά αποθέματα και ενισχύει την κοινωνική σύνδεση στο τέλος μιας απαιτητικής ημέρας.

  • Joy List: ten micro-activities that take under 60 seconds and reliably lift you. Keep a pre-made list and leave space to add your own.Joy List: δέκα μικρο-δραστηριότητες κάτω από 60 δευτερόλεπτα που σας ανεβάζουν σταθερά. Κρατήστε μια έτοιμη λίστα και αφήστε χώρο για δικές σας προσθήκες.
  • Connection ritual (2 minutes): three moments of gratitude · one moment of human connection · one thing you release from today.Τελετουργικό σύνδεσης (2 λεπτά): τρεις στιγμές ευγνωμοσύνης · μία στιγμή ανθρώπινης σύνδεσης · ένα πράγμα που αφήνω πίσω από τη σημερινή μέρα.
  • Facilitation: close workshop sessions with the ritual in a circle.Εμψύχωση: κλείστε τις συνεδρίες με το τελετουργικό σε κύκλο.

Facilitator guideΟδηγός εμψυχωτή

Running these tools with a groupΠώς τα εφαρμόζετε με ομάδα

Core facilitation principlesΒασικές αρχές εμψύχωσης
  • Invite, never force. Every somatic, breathing or reflective exercise is framed as an open invitation. Anyone may sit one out without explaining why.Πρόσκληση, ποτέ επιβολή. Κάθε σωματική, αναπνευστική ή αναστοχαστική άσκηση προτείνεται ως ανοιχτή πρόσκληση. Ο καθένας μπορεί να μη συμμετάσχει, χωρίς εξηγήσεις.
  • Model the practice. Do the exercise alongside the group. A facilitator watching from the side makes the room self-conscious.Κάντε το κι εσείς. Συμμετέχετε στην άσκηση μαζί με την ομάδα. Ο εμψυχωτής που παρακολουθεί από την άκρη κάνει τους άλλους να αισθάνονται αμήχανα.
  • Contextualise the tool. Explain why it works — how equal-count breathing calms the nervous system — before you start.Δώστε το πλαίσιο. Εξηγήστε γιατί λειτουργεί — πώς η ισόχρονη αναπνοή ηρεμεί το νευρικό σύστημα — πριν ξεκινήσετε.
Ready-made session recipesΈτοιμοι συνδυασμοί συνεδριών

Quick 15-minute group check-inΓρήγορο 15λεπτο check-in ομάδας

Micro-Reset (#7) + Chair Yoga (#8) + 2-minute Connection Ritual (#12)Micro-Reset (#7) + Chair Yoga (#8) + Τελετουργικό Σύνδεσης 2΄ (#12)

One-hour self-care workshopΕργαστήριο αυτοφροντίδας μίας ώρας

Emotion Wheel (#3) + Thought Dump (#4) + NLP Reframing (#5) + Boundary Scripts role-play (#10)Τροχός Συναισθημάτων (#3) + Thought Dump (#4) + NLP Reframing (#5) + Παιχνίδι ρόλων με φράσεις ορίων (#10)

Personal daily resetΠροσωπική καθημερινή επαναφορά

4–7–8 Breathing (#1) + Focus Timer (#6) + Energy Leak Tracker (#11)Αναπνοή 4–7–8 (#1) + Focus Timer (#6) + Energy Leak Tracker (#11)

Building the physical kitΠώς φτιάχνεται το φυσικό kit

Print the pocket cards, add a small sensory bag (stone, essential oil, rubber band), a printed Emotion Wheel, a few Thought Dump sheets and an Energy Leak Tracker page. A modest pouch or A5 envelope holds the whole kit — the point is that it fits in a work bag and travels with you.Εκτυπώστε τις κάρτες τσέπης, προσθέστε ένα μικρό αισθητηριακό σακουλάκι (πέτρα, αιθέριο έλαιο, λαστιχάκι), έναν εκτυπωμένο Τροχό Συναισθημάτων, μερικά φύλλα Thought Dump και μία σελίδα Energy Leak Tracker. Ένα μικρό πουγκί ή φάκελος Α5 χωρά όλο το kit — το ζητούμενο είναι να χωράει στην τσάντα δουλειάς και να σας ακολουθεί.

Important note on scopeΣημαντική σημείωση για τα όρια χρήσης

These tools support wellbeing, regulation and everyday resilience. They are not a treatment for a mental health condition and they do not replace professional care. If a young person you work with is in crisis or at risk, follow your organisation's safeguarding procedure and involve mental health services. Knowing when to refer on is itself a professional competence.Τα εργαλεία αυτά υποστηρίζουν την ευεξία, τη ρύθμιση και την καθημερινή ανθεκτικότητα. Δεν αποτελούν θεραπεία για διαταραχές ψυχικής υγείας και δεν υποκαθιστούν την επαγγελματική φροντίδα. Αν ένας νέος με τον οποίο εργάζεστε βρίσκεται σε κρίση ή σε κίνδυνο, ακολουθήστε τη διαδικασία προστασίας του οργανισμού σας και εμπλέξτε υπηρεσίες ψυχικής υγείας. Το να γνωρίζετε πότε παραπέμπετε είναι από μόνο του επαγγελματική ικανότητα.

Using the toolkit in your own work?Χρησιμοποιείτε το toolkit στη δουλειά σας;

We would like to hear how it goes — what worked, what you adapted, what your group needed that is not in here yet.Θα θέλαμε να μάθουμε πώς πήγε — τι λειτούργησε, τι προσαρμόσατε, τι χρειάστηκε η ομάδα σας και δεν υπάρχει ακόμη εδώ.

Tell us about itΠείτε μας
Mindspark+ · Erasmus+ · Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης · Funded by the European Union

Funded by the European Union. Views and opinions expressed are however those of the author(s) only and do not necessarily reflect those of the European Union or the Greek National Agency for the Erasmus+ Programme (Foundation for Youth and Lifelong Learning – INEDIVIM). Neither the European Union nor the granting authority can be held responsible for them.

Με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι απόψεις και οι γνώμες που διατυπώνονται εκφράζουν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή της Ελληνικής Εθνικής Μονάδας Συντονισμού του Προγράμματος Erasmus+ (Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης – Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.). Η Ευρωπαϊκή Ένωση και ο φορέας χορήγησης της επιχορήγησης δεν μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνοι για αυτές.

Erasmus+ KA153 — Mobility of youth workers · Project reference: KA153-YOU-6D215117 · Coordinator: Mindspark Plus (OID E10283440) Erasmus+ KA153 — Κινητικότητα ατόμων που εργάζονται στον τομέα της νεολαίας · Κωδικός έργου: KA153-YOU-6D215117 · Συντονιστής: Mindspark Plus (OID E10283440)